Kiedy najlepiej biegać — rano czy wieczorem
Wieczorem pobiegniesz nieco szybciej, rano pobiegniesz częściej — i w rozliczeniu rocznym to drugie wygrywa. Temperatura głęboka ciała szczytuje późn…
Wszystko, co dzieje się między decyzją „zaczynam” a pierwszym startem: jak ruszyć bez kondycji, ile biegać w tygodniu, jak oddychać, jak nie zniechęcić się w trzecim tygodniu. Teksty z konkretnymi liczbami, nie z zachętami.
Wieczorem pobiegniesz nieco szybciej, rano pobiegniesz częściej — i w rozliczeniu rocznym to drugie wygrywa. Temperatura głęboka ciała szczytuje późn…
Paznokieć czernieje, bo palec przy każdym kroku uderza w czubek buta, a pod płytką zbiera się krew z drobnych, powtarzanych urazów. Nie od jednego bi…
Najpewniej wypada pas biegowy zapięty nisko na biodrach i dociągnięty mocniej, niż podpowiada odruch — nie obija się, mieści telefon każdego rozmiaru…
Przy maratonie pierwszym kryterium jest czas pracy z włączonym GPS, bo to jedyna awaria nieodwracalna — niedokładny ślad poprawisz po fakcie, wyłączo…
Utrata około 2% masy ciała z potem zaczyna psuć wynik, a przy 3–4% w upale robi się już niebezpiecznie. Problem w tym, że drugi kierunek — wypicie za…
Pęcherz potrzebuje trzech rzeczy naraz: tarcia, wilgoci i kilku tysięcy powtórzeń — a nie złych butów, na które zwykle zrzuca się winę. Poniżej rozkł…
Kolka to kłujący ból pod żebrem albo w pasie brzucha, który pojawia się w trakcie biegu i ustępuje w ciągu jednej do trzech minut po zwolnieniu do ma…
Dwadzieścia kilometrów zajmuje biegaczowi rekreacyjnemu 1:57:22, a biegaczce w tym samym wieku 2:07:49. To dystans, który prawie nikt nie biega na za…
Na czczo organizm sięga po tłuszcz chętniej niż po śniadaniu i to jest zmierzone — ale kiedy porówna się oba warianty po kilku tygodniach tej samej d…
Na biegu do godziny elektrolity są zbędnym wydatkiem — woda załatwia sprawę, a organizm ma zapas sodu wystarczający na znacznie więcej. Sens zaczynaj…
W upale to samo tempo kosztuje wyraźnie więcej, bo część krwi idzie do skóry na chłodzenie zamiast do mięśni — i dlatego lipcowa dziesiątka po 5:20 j…
Deficyt 400–500 kcal dziennie, 1,6–2,0 g białka na kilogram masy ciała i węglowodany rozstawione wokół treningów — na tych trzech liczbach da się zbu…
Przy wolnym biegu organizm czerpie z tłuszczu większy procent energii — i to jest prawda, której nikt nie podważa. Podważalny jest wniosek, bo w tym …
Przy większej masie ciała liczą się trzy parametry buta: gęstość pianki, szerokość obrysu podeszwy i sztywność skrętna. Reszta metki — marka, nazwa t…
Strefa 2 to intensywność między 60 a 70 procentami rezerwy tętna, czyli tempo, w którym mówisz pełnymi zdaniami bez łapania powietrza w środku zdania…
Do biegu na 10 km przygotowujesz się dziesięć tygodni, czterema biegami w tygodniu, a cel czasowy wyznaczasz z aktualnego wyniku na 5 km, nie z ambic…
Przy 110 kg każdy krok biegu obciąża nogę siłą rzędu trzystu kilogramów — i to jest jedyny powód, dla którego start przy wysokim BMI wygląda inaczej …
Ból pięty po bieganiu najczęściej pochodzi z rozcięgna podeszwowego, ale nie zawsze — a rozstrzyga to, w którym dokładnie miejscu kładziesz palec i o…
Spadek napięcia po spokojnym biegu jest realny, utrzymuje się kilka godzin i nie bierze się z endorfin — a różnica w tle nastroju pojawia się dopiero…
Do biegu na 5 km na czas przygotowujesz się osiem tygodni, trzema treningami w tygodniu, a wszystkie tempa wyprowadzasz z jednego pomiaru zrobionego …
Trzydzieści minut na piątce to równe 6:00 min/km, 10 km/h i międzyczas 15:00 na półmetku — jedna liczba powtórzona pięć razy. Poniżej test wejściowy …
Test Coopera to dwanaście minut biegu, w których liczy się jedno: ile metrów przebiegniesz. Poniżej tabela wyników według wieku, płci i poziomu zaawa…
Zastój przychodzi u niemal każdego i najczęściej między czwartym a ósmym tygodniem regularnego biegania. Powodów jest siedem, ale nie są równe: dwa p…
Wybór zaczyna się od rozstrzygnięcia, do której z trzech kategorii sięgasz: treningowej, tempowej czy startowej z płytką. Decyduje o tym twoja masa c…
But do biegania w terenie dobiera się do podłoża, po którym biegasz co tydzień, a nie do gór, w których bywasz raz w roku. Trzy pytania rozstrzygają …
Parkrun to bezpłatny bieg na 5 kilometrów w sobotni poranek, mierzony na czas i prowadzony przez wolontariuszy. Nie ma opłaty, nie ma zapisów na konk…
Rolowanie zwiększa zakres ruchu na kilkanaście minut i zmniejsza odczuwaną obolałość po wysiłku o kilka procent — i to jest cała lista rzeczy, które …
Granica nie leży tam, gdzie stawia ją większość rozmów w szatni. Dla zdrowej osoby spokojny bieg przy piętnastu stopniach mrozu jest bezpieczny, a tr…
Kofeina jest jednym z trzech, może czterech suplementów, o których da się uczciwie napisać „to działa”. Metaanalizy dają średnią poprawę wyniku w pró…
Bieg na 3 km jest w polskich służbach próbą wojskową: marszobieg na 3000 m obejmuje sprawdzian sprawności fizycznej żołnierzy zawodowych (rozporządze…
Nie ma jednej najlepszej aplikacji dla biegaczy, a każdy ranking, który to obiecuje, jest nieaktualny kwartał po publikacji — cenniki i zestawy funkc…
Na śliskim nie upada się z braku odwagi, tylko dlatego, że krok jest za długi: stopa ląduje przed tułowiem, działa na nią siła zsuwająca, a na lodzie…
Pierwszą parę wybiera się w tej kolejności: rozmiar o pół do jednego numeru większy niż w butach miejskich, szerokość przodostopia, amortyzacja dobra…
Najbliżej biegania jest aqua jogging: w badaniu, w którym jedenastu wytrenowanych biegaczy przez cztery tygodnie nie zrobiło ani jednego kroku po zie…
Spadek formy przy niezmienionym treningu, wyższe tętno na tym samym tempie i regeneracja, która nagle trwa trzy dni zamiast jednego — to obraz, który…
Ból po wewnętrznej stronie kostki po bieganiu rzadko pochodzi z samego stawu — najczęściej ze ścięgna mięśnia piszczelowego tylnego, które przebiega …
Ból pierwszych kroków po wstaniu z łóżka, ostry, pod piętą, mijający po kilkudziesięciu metrach — to objaw, który w tej dolegliwości mówi więcej niż …
Powrót do biegania planuje się kryteriami, nie kalendarzem. „Już nie boli” jest najsłabszą z możliwych przesłanek, bo ból znika, gdy przestajesz obci…
Ból ścięgna Achillesa po bieganiu prawie nigdy nie zaczyna się od jednego biegu — narasta tygodniami, jest najgorszy przy pierwszych krokach po wstan…
Kolano biegacza to rozlany ból wokół rzepki albo pod nią, który nasila się przy schodzeniu ze schodów, kucaniu i po długim siedzeniu z nogą zgiętą — …
Okno anaboliczne nie trwa trzydziestu minut i dla większości biegaczy amatorów nie ma znaczenia, czy zjedzą pół godziny czy dwie godziny po treningu.…
Przy katarze bez gorączki spokojny bieg zwykle nie zaszkodzi — przy gorączce nie ma o czym rozmawiać, bo wysiłek w trakcie infekcji ogólnoustrojowej …
Dziesięć pozycji ułożonych w sekwencję, która na zegarze wychodzi 19 minut i 48 sekund, plus wersja skrócona na 7:48 do zrobienia po biegu. I od razu…
Piszczele zaczynają boleć najczęściej między trzecim a szóstym tygodniem od startu albo powrotu do biegania, a odpowiada za to tempo przyrostu kilome…
Pod jednym zdaniem „boli mnie śródstopie” kryją się co najmniej trzy różne dolegliwości, a rozdziela je nie nasilenie bólu, tylko jego lokalizacja i …
Łydka po bieganiu boli z czterech powodów i rozdziela je jedno pytanie: kiedy dokładnie zaczęło boleć. Ostry ból w sekundzie odbicia, jakby ktoś kopn…
Kierowca widzi Cię dużo później, niż Ci się wydaje, bo Ty patrzysz w reflektory, a on widzi tylko to, co jego światło od Ciebie odbije — a ciemna kur…
Najczęstsze kontuzje biegaczy to ból rzepkowo-udowy, zespół pasma biodrowo-piszczelowego, przeciążenie przyśrodkowej krawędzi piszczeli, tendinopatia…
Przełaj różni się od biegu ulicznego trzema rzeczami naraz: nawierzchnią, na której tracisz od kilkunastu sekund do trzech minut na kilometrze, geome…
Trening siłowy dla biegacza to osiem ćwiczeń bez sprzętu, dwa razy w tygodniu, po dwadzieścia pięć minut razem z rozgrzewką i przerwami. Robisz je na…
Motywacja jest zmienna i nie da się na niej zbudować dwóch lat biegania — da się zbudować trzy tygodnie, po których większość ludzi kończy. To, co zo…
Zakwasy po bieganiu nie mają nic wspólnego z kwasem mlekowym — rozstrzygnął to eksperyment, w którym ten sam bieg po płaskim podnosił mleczan i nie d…
Po biegu najpierw 5–10 minut marszu, dopiero potem osiem pozycji po 30 sekund — cała rundka zajmuje siedem minut. I od razu rzecz, której nie usłyszy…
Krzyż po dłuższym biegu boli zwykle z jednego z trzech powodów: mięśnie odcinka lędźwiowego zmęczyły się szybciej niż nogi, technika biegu przeciąża …
Sen jest jedyną metodą regeneracji, której nic nie zastępuje — a zalecenie dla dorosłego to przedział 7–9 godzin, nie okrągłe osiem. Po krótkiej nocy…
Utwór o 160 uderzeniach na minutę prowadzi kadencję 160 kroków na minutę, jeśli stawiasz krok na każde uderzenie — i dokładnie tyle samo daje utwór o…
Dobra rozgrzewka przed bieganiem trwa siedem minut: trzy minuty marszu albo bardzo wolnego truchtu i sześć ćwiczeń dynamicznych po 30–60 sekund każde…
Większość dorosłych może zacząć biegać bez żadnych badań i bez wizyty u lekarza — decyduje nie wiek, tylko objawy, choroby przewlekłe i planowana int…
Po pięćdziesiątce tydzień układa się wokół regeneracji, a nie wokół kilometrów: trzy biegi co drugi dzień, dwie sesje siły i jeden dzień, w którym ni…
Po zwykłym obiedzie z mięsem i dodatkami odczekaj 2–3 godziny, po daniu smażonym 3–4, a po bananie albo kromce z dżemem wystarczy pół godziny. Decydu…
Reguła, która załatwia większość pytań o spalanie: jeden kilometr to mniej więcej tyle kilokalorii, ile ważysz w kilogramach. Poniżej tabela dla ośmi…
Od budzika do pierwszego kroku biegu potrzebujesz dwudziestu minut i decyzji, którą podejmujesz poprzedniego wieczoru, a nie o piątej czterdzieści. W…
Pół kilograma tygodniowo z samego biegania to przy 80 kg mniej więcej 48 kilometrów — sześć wyjść po osiem. Taka jest odpowiedź arytmetyczna i właśni…
Skurcz łydki w biegu to nagłe, mimowolne napięcie mięśnia, które przychodzi w jedną sekundę i najczęściej bierze się ze zmęczenia nerwowo-mięśniowego…
Przed maratonem ważniejszy od długości listy badań jest ich terminarz: wynik zrobiony cztery miesiące przed startem daje czas na diagnostykę i leczen…
Bieganie nie odchudza samo z siebie — odchudza deficyt, a bieg jest tylko jednym ze sposobów, żeby go zbudować. Kilogram tkanki tłuszczowej to około …
Ubierasz się tak, jakby na dworze było o 10 stopni cieplej, niż pokazuje termometr — bo po dziesięciu minutach biegu tak właśnie będzie. Przy skórze …
Zespół pasma biodrowo-piszczelowego to ostry, punktowy ból po zewnętrznej stronie kolana, który pojawia się po podobnym dystansie w każdym biegu i mi…
Po czterdziestce serce i płuca wytrzymają znacznie więcej, niż wytrzymają ścięgna — i to jedno zdanie tłumaczy wszystkie różnice w tym tekście. Wydol…
Pierwsze rzeczy, które zauważysz po miesiącu biegania, to niższe tętno spoczynkowe i łatwiejsze zasypianie. Reszta efektów jest wolniejsza, mniejsza …
Do pierwszego startu na 5 km przygotowujesz się głównie przez odejmowanie: w ostatnim tygodniu biegasz o jedną trzecią mniej, na miejscu jesteś 60–75…
Redukcja punktowa nie istnieje: nie da się wybrać miejsca, z którego organizm weźmie tłuszcz, i pokazały to badania, w których ludzie trenowali jedną…
Bieganie z psem zaczyna się od pytania, którego większość poradników nie zadaje: czy ten pies w ogóle może już biegać. Dopóki chrząstki wzrostowe są …
Skipy i reszta ABC robią trzy rzeczy: uczą pracy stopy i biodra w tempie, w którym da się cokolwiek kontrolować, przygotowują nogi na szybszy bieg i …
Próg, poniżej którego waga praktycznie nie reaguje, nie jest podany w treningach, tylko w minutach: poniżej 150 minut aktywności tygodniowo ubytek ma…
Rekreacyjny amator pokonuje 15 km w 1:26:31, amatorka w 1:34:13, a poziom dobry zaczyna się od 1:13:42 i 1:20:16. Piętnastka to dystans między dychą …
Bieżnia różni się od dworu trzema rzeczami: taśma sama wraca pod stopę, powietrze nie stawia oporu, a prędkość ustawiasz w km/h zamiast wyczuwać ją n…
Mila angielska ma 1 609,344 metra, czyli 1,609 km — i jest to wartość dokładna, a nie zaokrąglenie. Mila morska to zupełnie inna jednostka i ma 1 852…
Szybciej biega ten, kto ma więcej przebiegniętych kilometrów w spokojnym tempie, sprawniejszy krok i jedną porządnie zrobioną mocną jednostkę w tygod…
Kadencja biegaczy rekreacyjnych mieści się w praktyce między 160 a 185 krokami na minutę, a osławione 180 to obserwacja poczyniona na olimpijczykach …
Dieta biegacza stoi na trzech liczbach liczonych na kilogram masy ciała: 5–7 g węglowodanów przy godzinie treningu dziennie, 1,2–2,0 g białka i tłusz…
Interwał to powtórzenie mocnego odcinka przedzielone przerwą na tyle długą, żeby następny odcinek dało się przebiec równie szybko. Cała reszta — dług…
Pierwszy trening trwa dwadzieścia minut i jest w nim dokładnie osiem minut biegu — reszta to marsz. Przez pierwszy miesiąc nie liczysz kilometrów, ty…
Dwa razy w tygodniu wystarczą, żeby nie stracić formy, którą już masz. Trzy to próg, od którego zaczyna ona rosnąć. Cztery i pięć mają sens dopiero w…
Kopertę wygrywa się na hamowaniu przed chorągiewką i na pierwszych dwóch krokach po zwrocie, a nie na prostej — najdłuższy odcinek tej trasy to czter…
Ból biodra po bieganiu siedzi prawie zawsze w jednym z trzech miejsc — na boku biodra, w pachwinie albo w pośladku — i każde z nich oznacza co innego…
Na setce poprawia się start i rozpędzanie, a nie finisz — tam amator traci najwięcej i tam zmiana przychodzi w tygodnie, nie w lata. Poniżej cztery f…
Nie ma wzorca lądowania, który byłby lepszy dla wszystkich — i to nie jest unik, tylko wniosek z pomiarów. Zmiana wzorca przenosi obciążenie: lądowan…
Zadyszka po trzystu metrach prawie nigdy nie oznacza słabych płuc. Oznacza, że pierwszy krok był o minutę na kilometrze za szybki, a oddech tylko to …
W biegu wahadłowym 4 × 10 m z klockami czterdzieści metrów biegu zajmuje mniej czasu niż trzy nawroty, które je rozdzielają — i to na nawrotach rozst…
Zmęczenie po czterystu metrach i zmęczenie po czterdziestu minutach mają zupełnie różne przyczyny — i tylko to drugie ma cokolwiek wspólnego z kondyc…
Dla dorosłego amatora dobry czas na 800 metrów zaczyna się poniżej 3:20, u kobiety w tym samym wieku kilkanaście sekund wyżej. Osiemsetka jest jednak…
Kondycja rośnie od objętości spokojnych biegów, a nie od zadyszki — i pierwsze zmiany są mierzalne szybciej, niż się powszechnie sądzi: aktywność enz…
Najczęstszy błąd początkującego biegacza to za szybkie tempo — i nie jest on najczęstszy dlatego, że ludzie są niecierpliwi, tylko dlatego, że z nieg…
Marszobieg to bieg z przerwami na marsz wpisanymi do planu z góry — i nie jest to wersja dla tych, którzy nie dają rady, tylko metoda, przy której wi…
Zacząć biegać znaczy wyjść z domu na trzydzieści pięć minut i przez większość tego czasu iść. Pierwsza jednostka to osiem minut truchtu rozłożonych n…
Osiem tygodni, dwadzieścia cztery treningi, od ośmiu minut biegu w tygodniu pierwszym do pięciu kilometrów ciągiem w ósmym. Plan wymaga na wejściu je…
Czterysta metrów przegrywa się w pierwszych dwudziestu sekundach, a płaci się za to na ostatnich stu metrach. Dorosły amator biegający długie dystans…
Arytmetyka mówi, że kilogram tkanki tłuszczowej to 7 700 kilokalorii, czyli przy masie 70 kg mniej więcej 110 kilometrów biegu — jedenaście godzin na…
U dorosłego amatora dobry czas na 1500 metrów zaczyna się poniżej 6:30, u licealisty punkt odniesienia leży zupełnie gdzie indziej. To dwa różne pyta…
Prawidłowy bieg to nie wzorzec, do którego trzeba się dopasować — ciało samo dobiera sobie krok najtańszy energetycznie. Zmierzone znaczenie ma tylko…
Przeciętny amator biegnie spokojnie z prędkością 8,7–9,0 km/h, a na pięciokilometrowym starcie utrzymuje 11,1 km/h. To dwie różne liczby i żadna z ni…
Wydolność to nie jedna wielkość, tylko trzy — pułap tlenowy, próg mleczanowy i ekonomia biegu — i tylko pierwsza z nich jest w dużej mierze zastana. …
Mężczyzna w wieku 20–29 lat biegający rekreacyjnie pokonuje trzy kilometry w 15:43, kobieta w tym samym wieku w 17:07. Trójka jest przy tym dystansem…
Trzy godziny przed biegiem zjedz normalny posiłek, godzinę do dwóch przed — mały i prosty, a piętnaście do trzydziestu minut przed wyłącznie coś płyn…
Dobry czas na 10 km zaczyna się w okolicach 47:57 u mężczyzny i 52:13 u kobiety w wieku 20–29 lat; przeciętny amator z tej grupy kończy dychę w 56:18…
Uczeń klasy czwartej pokonuje 600 metrów najczęściej w 2:25–3:20, ósmoklasista w 2:02–3:00 — zależnie od płci i od tego, czy poza WF-em rusza się w o…
Dobry czas na 5 km to około 23:00 u mężczyzny i 25:03 u kobiety w wieku 20–29 lat; przeciętny amator z tej grupy kończy piątkę w 27:00, amatorka w 29…
Jeśli nie przebiegasz dwustu metrów, problemem najczęściej nie jest kondycja, tylko prędkość: dwieście metrów w minutę to tempo 5:00 min/km, czyli te…
Dwa kilometry biegiem zajmują amatorowi około dziesięciu minut, marszobiegiem siedemnaście, a spacerem dwadzieścia cztery. Niżej rozkładam tę rozpięt…
Uczeń podstawówki biegnie tysiąc metrów w 4:15–6:40, licealista w 3:50–5:55. Żadna z tych liczb nie jest normą z rozporządzenia — 1000 metrów to konk…
Dorosły mężczyzna, który nie trenuje sprintu, przebiega 100 metrów w 14–17 sekund, kobieta w 17–20. Poniżej 11 sekund zaczyna się poziom klubowy. Roz…
Dwusetka to jedyny sprint, w którym prawie 58 procent dystansu — niecałe 116 ze 200 metrów — biegnie się po łuku, a na prostą zostaje tylko 84 metry.…
Cztery kilometry to godzina spaceru, 40 minut szybkiego marszu, pół godziny truchtu i 24 minuty biegu w tempie 6:00 min/km. Rowerem po mieście — trzy…
Uczeń szkoły podstawowej pokonuje 60 metrów w 9–11,8 sekundy, licealista w 8,3–10,6. Żadna z tych liczb nie jest normą z rozporządzenia — takiej w Po…
Dorosły amator biegnie kilometr w 4:30–6:30. Ta rozpiętość dwóch minut nie jest wykrętem — poniżej rozkładam ją na wiek, płeć i staż treningowy, żeby…